We denken er liever niet over na, maar zelfs als u nog jong bent kan het gebeuren. Weet u precies wat de financiële gevolgen zijn als u of uw partner onverwachts komt te overlijden? Partners die elkaar deze zorgen willen besparen, doen er goed aan om een nabestaandenplanning te maken.

Nog altijd is stilstaan bij de financiële gevolgen van overlijden voor veel mensen een taboe. Ongeveer de helft van alle Nederlandse stellen praat er niet over met elkaar. De meeste verwachten echter dat het maandelijkse inkomen er aanzienlijk op achteruit zal gaan. Ongeveer drie op de tien denken daarnaast dat hun leven duurder zal worden als hun partner wegvalt.

Inkomen

Als de achterblijver naast het verdriet ook nog een financiële klap krijgt, maakt dat een toch al moeilijke periode nog veel zwaarder. Wie de financiële gevolgen van een overlijden op voorhand in kaart brengt, kan dat laatste voorkomen door er bijtijds voor te zorgen dat er geen geldzorgen ontstaan.

Bij het inkomen speelt natuurlijk allereerst de vraag of de partner een eigen inkomen heeft en in hoeverre dat voldoende is om van rond te komen. De meeste vaste lasten blijven immers hetzelfde terwijl er een inkomen wegvalt. Mogelijk komt u in dat geval in aanmerking voor toeslagen en tegemoetkomingen van de overheid, maar die zijn in de meeste gevallen niet afdoende.

Nabestaandenpensioen en Anw

Als de overledene deelneemt aan een pensioenregeling kan hierin een nabestaandenpensioen zijn opgenomen. De hoogte hiervan kunt u controleren op mijnpensioenoverzicht.nl. Als er sprake is van een nabestaandenpensioen heeft u recht op een uitkering, ook als uw partner nog niet met pensioen was. Bent u zelf al met pensioen? Dan kan dit invloed hebben op de hoogte van de uitkering.

Heeft u samen kinderen die nog geen achttien zijn en is uw inkomen laag, dan kunt u in aanmerking komen voor een Anw-uitkering. Deze is in de afgelopen jaren echter versoberd. Meer over de Anw leest u hier.

WoonlastenWonen

Woonlasten zijn meestal de grote kostenpost van een huishouden. Heeft u een eigen huis en een hypotheek? Dan is het belangrijk om te weten of u deze na het overlijden van uw partner nog wel kunt betalen. Niet alleen vanwege het wegvallen van een deel van het gezinsinkomen, ook omdat de kans bestaat dat uw situatie voor de Inkomstenbelasting verandert. Als u in een lagere schaal valt, is het gevolg dat u netto meer hypotheek moet betalen.

Veel stellen met een hypotheek hebben daarom een overlijdensrisicoverzekering (ORV) afgesloten op elkaars leven. Mocht één van de partners overlijden, dan keert de verzekeraar een bedrag uit aan de andere partner. Vaak is zo’n verzekering gekoppeld aan de hypotheek, maar u kunt ook een losse ORV afsluiten. In het laatste geval u zelf bepalen waaraan u het geld besteedt dat de verzekeringsmaatschappij aan u uitkeert. Maar let op: een ORV heeft altijd een vaste einddatum. Bij een overlijden na die datum, krijgt de partner geen uitkering.

Als u de hypotheek op uw huis al – grotendeels – heeft afgelost, zijn uw woonlasten natuurlijk veel lager. Maar ondanks dat u in zo’n geval over vermogen beschikt, kunt u daar weinig mee. Het geld zit immers vast in stenen. Om erover te beschikken, moet u het huis verkopen of een nieuwe hypotheek afsluiten met het huis als onderpand.

Erfenis en testament

Zonder testament zal bij overlijden de wettelijke verdeling van de erfenis worden uitgevoerd. Maar als er sprake is van veel vermogen, is dat niet altijd gunstig. In zo’s situatie kunt u beter een testament laten opstellen, waarin is opgenomen dat een deel van het vermogen naar uw kinderen of andere erfgenamen gaat. Op die manier kunt u voorkomen dat er dubbele erfbelasting moet worden afgedragen over de erfenis.

Heeft u wel een testament, maar is dit voor 2010 opgemaakt? Dan kan het verstandig zijn om het weer eens door te nemen. Door veranderingen in de wetgeving kunnen beslissingen die toen verstandig waren nu verkeerd uitpakken.

Oplossingen

In een nabestaandenplanning komen al deze elementen samen. Zo creëert u overzicht en weten u en uw partner precies wat de financiële gevolgen zijn van het overlijden van één van u beiden. Daardoor kunt u bijsturen op de punten waarvan u vindt dat ze nu niet goed zijn geregeld. Een gecertificeerd financieel planner helpt u bij het opstellen van zo’n planning, duidt de gevolgen en adviseert u over de mogelijke oplossingen bij hiaten.